Weekbrief Leo Fijen – 8 januari

Meer vrijwilligers dan kerkgangers
Als alles nog donker is, op de eerste maandag van het nieuwe jaar, staan er toch al de nodige auto’s en heel wat fietsen op de parkeerplaats van de Abdijwinkel in Egmond-Binnen. Het is 2 januari, ergens tussen acht en negen uur in de ochtend, en toch zijn er al meer dan 20 vrijwilligers aan het werk om alle spullen van winkel, kaarsenfabriek en boekhandel te registreren. Het is balanstijd aan het begin van het jaar, de vrijwilligers zijn uit alle hoeken en gaten gekomen om hun steentje bij te dragen. Ik ben zelf ook zo’n vrijwilliger en kijk mijn ogen uit. Deze vrijwilligers dragen de abdij. Dat wordt later ook duidelijk op de nieuwjaarsreceptie, aan het eind van de maandag als het alweer donker is. Ze zijn er met tientallen. Ze zijn de dragers van alle leven. En de meesten zijn niet kerkgangers in de abdij. Er zijn veel meer vrijwilligers dan kerkgangers.

Vrijwilligers als dragers van de kerk
Dat geldt steeds vaker ook voor kerken in dorpen, wijken en buurten. Komende zondag is het nieuwjaarsreceptie in mijn eigen dorpskerk. Ook daar zullen weer veel vrijwilligers bij betrokken zijn, om spullen in te kopen, de zaal klaar te maken, alle aanwezigen op tijd hun koffie met gebak te geven. Zoals die vrijwilligers de hele maand december onze kerk hebben gemaakt tot een huis van gastvrijheid, voor iedereen in het dorp. En zoals diezelfde vrijwilligers met Oud en Nieuw beschikbaar waren om de tv-mis voor NPO2 mogelijk te maken. De vrijwilligers zijn de dragers van de kerk. En ook in Maartensdijk zijn er meer vrijwilligers dan kerkgangers. Op een ledental van 330 mensen komen er elke week zo’n 70 tot 80 naar de kerk. Daar zijn we zeer dankbaar voor. Maar ook wij merken dat vrijwilligers vooral dan naar de kerk gaan wanneer hun werkgroep bij een viering betrokken is. Ook in Maartensdijk zijn er dus meer vrijwilligers dan kerkgangers.

Goud in handen
Is dat erg? Er is een tijd geweest dat veel beleidsmakers waarschuwden voor een kerk die alleen maar uit vrijwilligers bestaat. Die zou te zeer naar binnen gekeerd zijn. Die luxe kunnen veel kerken zich niet meer veroorloven. Dat gebeurt ook niet want steeds vaker blijkt uit activiteiten en evenementen dat kerken overal in de samenleving present proberen te zijn en hun deuren openen voor ieder die daar behoefte aan heeft. De vrijwilligers die niet regelmatig of incidenteel naar de kerk gaan zijn in die zin de beste alarmbel: hoe kunnen we er zijn voor al die mensen die verlangen naar betekenis in hun bestaan. Daarom moeten we al die vrijwilligers koesteren. Ze zijn de dragers van kerken en kloosters. En ze herinneren ons aan de opdracht om er voor iedereen te zijn. Tegen die achtergrond zou het wijs zijn als het jaarlijkse onderzoek naar kerkgangers verbreed en verdiept zou worden en inhoudelijk meer zou ingaan op de vraag wat die vrijwilligers die geen regelmatige kerkgangers zijn nou drijft. Als ik afga op mijn ervaring in Egmond en in Maartensdijk, dan kan het antwoord wel eens schuilgaan in het verlangen naar gemeenschapszin, in de hunkering ergens bij te horen en in de vaak onuitgesproken wens te delen in iets dat groter is dan henzelf. In die zin hebben kerken en kloosters goud in handen.

Leo Fijen

Vier keer per jaar een nieuwe, rijk gevulde Klooster! om even mee op adem te komen.
Nu voor maar € 45!