Weekbrief Leo Fijen – 13 januari

Jan van Burgsteden: Bisschop voor de mensen

Het mooiste geloofsgesprek dat ik de afgelopen tien jaar mochten voeren voor de zondagochtend van de KRO was ook meteen het kortste van allemaal. Het speelde zich af in een kale ruimte van de Nicolaasbasiliek aan de Prins Hendrikkade in Amsterdam. Het gesprek verdiende die naam eigenlijk niet, ook omdat er veel mensen om heen zaten, katholieken en protestanten. Ze zaten allemaal klaar om in de maand december de straat op te gaan en de buren te verrassen met een mooi geschenk. De kleinste onder hen had misschien wel het grootste hart en luistert naar de naam van Jan van Burgsteden, jarenlang de hulpbisschop van Haarlem-Amsterdam, maar ook de pastoor van de hoofdstad.

Sjouwer voor het geloof, verbinder in de oecumene, dienstknecht voor de Heer en bisschop voor de mensen. Zo zat hij daar, in die ruimte, wachtend om naar buiten te gaan, de stegen in en de wallen op om de prostituees een hart onder de riem te steken. ‘De mens is meer dan een object dat je kunt kopen, ieder mens is een kind van God, een geliefd en gewenst kind van God’, hoorde ik hem zachtjes zeggen, deze Jan van Burgsteden. Zelf kon hij de geschenken niet afgeven bij de prostituees. Hij droeg wel een grote zak op zijn rug, vrouwelijke vrijwilligers gaven de geschenken af bij de prostituees. De mannen bleven op afstand, Jan van Burgsteden ook.

Ik zal die avond nooit vergeten, het was koud, het sneeuwde, het ijzelde, het vereiste moed om naar buiten te gaan. Daar liep hij, in zijn karakteristieke tred, als een sjouwer voor mensen. Hij vertelde onder het lopen dat zijn geloof steeds meer van zijn hoofd naar zijn hart was gegaan. Hij noemde dat een geschenk, een genade. En elke dag koos hij een motto. Die woorden van dat motto zorgden ervoor dat hij niet bezweek onder de hectiek van zijn werk en het leven. Die avond had hij als motto: inzet voor eenheid. Die eenheid leidt ertoe dat een mens zijn geloof wil doen. En daar ging en gaat het volgens Jan van Burgsteden om: de barmhartigheid van Christus in het alledaagse leven.

Die barmhartigheid had hij gedaan, in het donker, op spekgladde wegen, in het verborgene. Goed doen zonder dat de wereld het ziet. Er zijn voor prostituees zonder je op je borst te kloppen. De meeste vrouwen op de Wallen hadden het fantastisch gevonden, de geschenken in december. Niemand had geweigerd. En Jan van Burgsteden had het van grote afstand aangezien, de juten zak over zijn schouder. Dienstknecht van de Heer, vanuit de eucharistie, met Christus die zijn leven geeft. Zo leeft Jan van Burgsteden nog steeds, vanuit het sacrament als sacramentijn, vanuit de genade van de Heer om zijn naasten te dienen. Als een bisschop voor de mensen. Deze mens is 60 jaar religieus bij de sacramentijnen in Amsterdam. Deze mens komt voor even in het licht door een boek met hem en over hem. Dat boek moet je echt lezen als je wilt weten hoe je vanuit Christus wilt leven en er voor de mensen wilt zijn.

Leo Fijen

Jan van Burgsteden, Bisschop voor de mensen,
opgetekend door Christian van der Heijden.
160 pagina’s, €18.95