Openbaring des Heren (Driekoningen) – Een innerlijk kompas

Schriftlezingen: Jesaja 60,1-6; Efeziërs 3,2-3a+5-6 en Matteüs 2,1-12

Wat zal dit jaar ons brengen?
Wat dit jaar ons zal brengen, staat nog – zo zeggen ze – in de sterren geschreven, maar dat klinkt mij wel een beetje te astrologisch. Want of je een weegschaal bent of schorpioen, dat doet er niet toe. De sterren en je sterrenbeeld hebben weinig te maken met wat jou gaat overkomen en hoe jouw jaar eruit gaat zien. Wat meer bepalend zal worden, zijn allerlei zaken waar je niet altijd invloed op hebt, zoals gezondheid, geluk of een ongeluk, een sterfgeval, collega’s of je baan, of je de postcodeloterij wint en allerlei dingen die in je omgeving gebeuren.

Onze keuzes
Er is ook van alles dat bepalend zal zijn voor dit nieuwe jaar en waarbij we zelf een belangrijke vinger in de pap hebben: dan gaat het om keuzes die we maken. We kunnen een relatie beginnen die ons heel veel narigheid gaat brengen, of een relatie die ons levenslang heel erg gelukkig maakt. Hoe kunnen we goed kiezen? Wie heel erg verlangt naar aandacht en waardering en om iemand te hebben, maak zichzelf vaak kwetsbaar. Het verlangen blokkeert soms een goede afweging. Wie jong is staat voor belangrijke keuzes: de studie, relatie, vrienden, de manier van in het leven staan, bepalen je verdere leven. Door iedere keuze die we maken, worden we gevormd, we blijven geen onbeschreven blad. Elke keuze die we maken kan tot ballast worden die we moeten dragen of juist een nieuwe horizon openen. De keuzes die we maken zijn belangrijk, zelfs fundamenteel. De gevoelens die we hebben zijn daarbij niet altijd zo’n geweldige hulp.

Innerlijk kompas
Ons gevoel over wat we willen en wat ons aantrekkelijk lijkt zal ons nog wel eens een doodlopende weg op sturen. We hebt een leidraad nodig, een innerlijk kompas, een navigatiesysteem, een goede gids die de valkuilen en hobbels kent, die weet hoe ons op de levensweg langs ravijnen te loodsen, hoe files en opstoppingen te vermijden: we hebben een gids nodig die de weg kent. Een ster hebben we nodig, een ster die ons leidt!

Wijzen uit het oosten
Het feest van de Openbaring des Heren, zoals de dag van Driekoningen eigenlijk heet, verhaalt ons van zoekers die komen van ver. Het evangelie weet over hen niet meer te vertellen dan dat het wijzen uit het oosten zijn, dat zij een ster volgden, die hen leidde naar het pasgeboren koningskind, het Kind van de belofte.

De traditie over de drie koningen
De traditie heeft het verder ingevuld: het moesten er drie zijn geweest, want zij brachten volgens het evangelie drie geschenken mee: goud, wierook en mirre. En met zulke koninklijke cadeaus moeten het wel koningen zijn geweest; in het Oude Testament hadden de profeet Jesaja (Jes. 60, 1-6) eerste lezing) en de Psalmen (Ps. 72,10-11) trouwens al van koningen gesproken die geschenken kwamen brengen. De namen Caspar, Melchior en Balthasar staan niet in de Bijbel, maar stammen uit de overlevering. Die is ons later ook gaan vertellen dat de wijzen uit de drie toen bekende werelddelen kwamen: Afrika, Azië en Europa en dat zij van verschillende leeftijden waren: de één jong, de tweede van middelbare leeftijd en de derde een oude man.

De betekenis van het feest
Dat heeft allemaal te maken met de betekenis van dit feest van Openbaring des Heren, wat betekent: Jezus maakt zich bekend aan iedereen, Hij is er voor alle mensen, Hij is gekomen als Verlosser en Redder en als leidraad en levensster voor iedereen. Wie je ook bent, wat je achtergrond ook is, wat je ook hebt meegemaakt, je hebt een ster, er is Iemand die het allerbeste met je voorheeft, die van je houdt en die je gids wil zijn. Hij is voor jou gekomen, voor ons allemaal. Hij is er voor de vluchtelingen, Hij is er voor de Jihadisten, voor de rijke bankier en de arme zwerver en voor ons, gewone mensen. Hij zegt tot jou, tot ons en iedereen: Welkom bij de kribbe!

De keuze om de ster te volgen
Kijk naar mijn ster, laat je leiden door mijn Woord, laat je vormen door mijn liefde; het is een keuze, je bent vrij, je kunt natuurlijk ook je gevoelens en verlangens volgen, maar die vragen om reflectie en overzicht, een innerlijk kompas een leidende ster. Volg die ster! Die ster is een inspiratiebron, een levensfundament en gids. Die ster is Christus. Hij is gekomen als een licht op het pad van alle mensen!

† Jan Hendriks

Vier keer per jaar een nieuwe, rijk gevulde Klooster! om even mee op adem te komen.
Nu voor maar € 35!