Maria Tenhemelopneming – De geringe hoog verheven

Schriftlezingen: Apocalyps 11,19a; 12,1+3-6a.+10ab; 1 Korintiërs 15,20-26; en Lucas 1,39-56

De buitenkant
Eenvoud siert de mens en hoogmoed komt voor de val. We weten het en toch is het soms best wel moeilijk om echt eenvoudig te zijn. Wie noemt bijvoorbeeld graag zijn minder goede kanten en eigenschappen? Vooral de dingen waar we ons voor schamen, hangen we liever niet aan de grote klok. De façade ziet er dus vaak aardig uit, wat we zien en merken van mensen lijkt vaak heel wat, maar achter de gevels van de huizen gaat schuil wat we niet zo graag laten zien. Je hoeft de vuile was niet buiten te hangen, daardoor worden de schade en de schande blijvend bekend en de mogelijkheid om een nieuw begin te maken, wordt kleiner. Maar we doen ons dan wel mooier voor dan we zijn.

Staand voor God
Hoe gaan we staan tegenover God onze Vader? Dat komt tot uiting in het sacrament van de biecht: in alle eenvoud noemen we daar onze fouten en tekortkomingen. Door ze eenvoudig te erkennen, gaan we eerlijk tegenover God staan, die de Heer is van ons leven. Het gaat niet over straat, we worden niet vastgepind op onze kleine kanten; we maken dan een nieuw begin.

Maria’s eer
Op het hoogfeest van Maria Tenhemelopneming vieren we dat aan Maria de hoogste eer is gegeven, namelijk om het menselijk geslacht voor te mogen gaan en met lichaam en ziel in de hemel te worden opgenomen. Waarom krijgt Maria die eer? Niet omdat zij zichzelf zoiets bijzonders vond. Juist omdat zij zo eenvoudig was en geen pretenties had. Zij was niet vol van zichzelf en kon daarom van harte “ja” zeggen op wat God van haar wilde. Zij is geen vrouw die zichzelf op een voetstuk zet: zij is een eenvoudige dienstmaagd, de geringe. Zij hoorde bij de mensen die niet op de voorgrond treden, een bescheiden plaats innemen, een beetje achteraf. En daarom juist heeft God haar groot kunnen maken.

Alles is gekregen
Geen Romein of regeerder niet een Farizeeër of een Schriftgeleerde, zelfs geen vrouw uit hogere kringen maar een kleine, eenvoudige dienstmaagd heeft God uitgekozen, een vrouw die haar leven in zijn handen legde. Eenvoud en nederigheid worden door God hemelhoog geschat, zegt ons het feest van vandaag. “Als gij niet wordt als kinderen, kunt gij het rijk der hemelen niet binnengaan”, “de laatsten (dat wil zeggen: de geringsten, de eenvoudigsten) zullen de eersten zijn”. We hebben alles ontvangen en we hebben geen recht op een beter leven dan bijvoorbeeld een kind in Afrika. We zijn niet heel speciaal en bijzonder, we hebben geen recht op eer en lof. Dus, laten we niet gewichtig doen, benaderbaar zijn, eenvoudig zijn, geen poeha… Maria, ten hemel opgenomen, zal ons daarbij helpen als wij vertrouwen op haar gebed voor ons bij haar Zoon.

† Jan Hulshof

Het feest van Maria Tenhemelopneming geldt als het belangrijkste Mariafeest. In de Rooms-Katholieke Kerk werd het in 1950 door paus Pius XII tot dogma uitgeroepen.
Maria Tenhemelopneming is in Nederland, in tegenstelling tot veel andere landen, geen officiële vrije dag.

Het feest van Maria Tenhemelopneming heeft oude wortels. Al sinds de vijfde eeuw viert de kerk van Jeruzalem (met een mooi woord) het ‘ontslapen’ van Maria. Aan het einde van de zesde eeuw voert keizer Mauritius het feest in voor alle kerken van het Byzantijnse rijk. In de 7e eeuw werd het door Rome overgenomen. De naam van deze feestdag verandert in de loop der eeuwen van Ontslapenis van Maria naar Maria Tenhemelopneming. In de Oud Katholiek Kerk en orthodoxe kerken bleef de naam onveranderd.
Een legende verklaart de naamsverandering. Volgens deze waren namelijk niet alle apostelen aanwezig bij het ontslapen van Maria: Tomas was weer eens te laat. Toen hij haar bij het graf eer wilde bewijzen, zag hij hoe zij, met lichaam en ziel, in de hemel werd opgenomen. Daarbij wierp Maria hem haar gordel toe, als bewijsstuk.

Afbeelding: Maria Tenhemelopneming, Annibale Carracci, Cerasi Chapel, Santa Maria del Popolo – Rome 2015, foto van José Luiz Bernardes Ribeiro

 

Vier keer per jaar een nieuwe, rijk gevulde Klooster! om even mee op adem te komen.
Nu voor maar € 45!